SERAP VİLDAN ERSOY KÖŞE YAZISI

Fındıkta budama başlıyor
Verim döneminde her yılın sonbaharında kurumuş, kırılmış, yaralanmış, hastalıklı, birbiri içine geçmiş dallar ve sürgünlerin kesilerek uzaklaştırılmasına budama denir. Fındıkta budama zamanı Sonbahar aylarıdır. Fındıkta budamaya vejetasyonun durduğu ve büyük oranda yaprakların döküldüğü dönem dikkate alınarak başlanmalıdır. Çiftçilerimiz yapraklı dönemde verimden düşen dalları daha iyi görüldüğü düşüncesiyle dal kesimine hasat sonrası başlıyor. Bu da bitki gelişimi açısından olumsuz sonuçlar doğuruyor. Fidana, dala uygun bir şekil vermek, erken fındık vermesini sağlamak, Toprak altı ve toprak üstü organlar arasında denge sağlayarak uzun yıllar bol ve düzenli verim elde etmek, yaşlanarak verimden düşen dalları yenilemek, dallar üzerindeki yan dalları ve dalcıkları gençleştirmek amacı ile budama yapıyoruz.
Budama fındıkta dikim budaması ile başlar, dalların sökülmeleri ile sona erer.
Fındık dallarına başlangıçtan itibaren planlanmış bir budama uygulamak suretiyle meydana gelen yan dal ve dalcıklar ile sağlam ve dengeli taç oluşturulur. Bu şekilde dallarda vejetatif gelişme (Sürgün ve Yeşil Akşam Gelişimi) ile generatif gelişme (Karanfil ve çotanak oluşumu) arasındaki denge oluşturulur ve devamı sağlanır. Karanfil oluşumu üzerine çok etkili olan güneş ışığından dalların her tarafının yararlanması ve yaprak yüzeyinin artırılması ancak doğru bir budama ile olmaktadır. Komşu dallar arasında ve dallar içinde sıklık azaltılarak ilaçların daha etkili olması ve hasatın da daha kolay yapılması sağlanır. Verimden düşmüş dallarda yıllık sürgünlerin gelişmeleri sağlanarak verimin devamı sağlanır. Bunlara bağlı olarak ta verim yüksek seviyelerde oluşmaktadır.
Budama ile; Dikimde fidanlara şekil kazandırılmış ve bu şeklin muhafazası sağlanmış olur. Her yıl çok sayıda uzun sürgünler oluşturularak bol ve kaliteli ürün alınması sağlanır. Aşırı büyüme gösteren dalların birbirine girmesi önlenerek bakım, tarımsal savaş ve hasat işlemlerinin daha kolay yapılması sağlanır. Hastalıklı, yaşlı, kuru ve ocak içlerine yönelen dal ve dalcıkların çıkarılması ile ocakların yayvan bir taç kazanması sağlanmış olur. Ocaklar arası mesafenin en az 4.5 m. en fazla 6 m. olmasını sağlamak için gerektiğinde ocakların çıkartılması ve ocaktaki ana dal sayısının 6-8’e indirilmesi ile güneşlenme, havalanma ve bitki besin maddelerinden en iyi bir şekilde istifade etmesi sağlanmış olur. Fındıklık içersinden yabancı ağaçların çıkarılması ile gölgelenmeden meydana gelecek verim düşmesi önlenmiş olur.