Seçimle ilgili bazı hap bilgiler
Önümüzde yerel seçimler var. Aday olacaklar da dahil olmak üzere pek çok kişi bazı şeyleri eksik biliyor. Onun için gelin bazı bilgileri tazeleyelim.
Bu seçim döneminin başında bir bilgi yayıldı. Denildi ki “Bir partiden aday adayı olan kişi bir aday gösterilmemesi durumunda bir başka partiden aday yapılamaz.”
Bu bilginin doğru olması mümkün değil. Zira aday adaylık süreci resmi bir süreç değil. Partilerin kendi belirlediği ve hiçbir resmi kuruma bilgisini vermediği yarı resmi bir süreç. Ne zaman başlayıp ne zaman biteceğini partinin kendisi belirliyor. Kendisine kimlerin aday adaylık başvurusu yaptığını diğer partilerle paylaştıkları bir sistem yok.
Mesela üyelik için böyle bir sistem var. Bir kişi partiye üye olduğunda parti bunu Yargıtay’daki sisteme giriyor ve kişinin parti üyeliği resmiyet kazanıyor. Aday adaylığında ise böyle bir süreç işlemiyor. Dolayısıyla bir partiden aday adayı olan kişi aday gösterilse-gösterilmese fark etmez, bir başka partiden aday olabilir.
Bir başka durum… Partilerin aday adaylık başvurularının süresi bittiğinde yeniden aday olunabilir mi?
Aslında bunun cevabı da yukarıda yazılı. Aday adaylık başvurusunun bir süresi yok hatta gereği de yok. 2014 Yerel Seçimleri öncesinde Zeki Toçoğlu, Ak Parti’den Serdivan Belediye Başkan Adaylığı için başvuruda bulunmuştu. Sakarya Büyükşehir Belediye Başkan Adayı oldu. 2019 Yerel Seçimlerinde ise Sakarya Büyükşehir Belediye Başkan Adayı olarak Ekrem Yüce gösterildi. Yüce başvuruda bulunmadığı gibi aday yapıldığından bile haberdar değildi. Demek ki aday adaylık başvurusunun da bir süresi yok.
Geçtiğimiz hafta Karasu’da yapılan ankette Karasu Belediye Başkan Aday Adaylık başvurusu dahi bulunmayan İsmet Yavuzyiğit ve İsmail Filizfidanoğlu’nun sorulmasına şaşıranlar olmuş. Bu kişiler aday adayı olmasa da aday olabilir.
Aday adaylık için bir süre de bir süreç de yok. Aday adayı olan isim bir başka partiden aday olabilir.
Seçilecek arkadaşların belediye meclis üyeliği için bir soru geliyor. “Bir belediye meclis üyesi kaç oyla seçiliyor” diye. Bunun net bir sayısı yok. Yerel seçimlerde belediye meclis üyeliği için yüzde 7’lik baraj uygulanıyor. Yani verilen oyların yüzde yedisi siliniyor, sonrasında en üstten aşağı doğru d’hont sistemine göre hesaplama yapılıyor. Dolayısıyla partilerin aldıkları oylar belediye meclisinin sonuncusunun kaç oyla alınacağını belli ediyor.
Üstelik bu noktada baraj altında kalan partilerin aldıkları oylara göre bile bu sayı değişkenlik gösteriyor.
2019 Yerel Seçimlerinde eğer 50 kişi TKP’ye oy vermeseydi Büyük Birlik Partisi iki tane fazla belediye meclis üyesi çıkaracaktı.
Son bir bilgi daha vereyim. Biliyorsunuz belediye başkan adayları seçime girerken kendilerine kontenjan adayları seçerler. Bu adaylar yerel seçim sonucunda liste dışından seçilmiş olur. Herkes bu kontenjan adaylarının belediye başkanının kontenjanı olduğunu düşünür. Yani başkana verilen oylar aynı zamanda kontenjana veriliyor diye kabul edilir.
Oysa böyle değildir. Böyle olsa bağımsız aday olanların da kontenjan hakkı olması gerekir.
Olay şudur: Hangi partinin belediye meclis listesi fazla oy alırsa o partinin kontenjan adayları meclise girer. Yani seçimi bir başkan adayı kazanıp diğer partinin kontenjan adayları ile görev yapmak durumunda kalabilir.
Bu bilgileri vermem lütfen ukalalık olarak algılanmasın. Bu dediklerimi siyasilerin pek çoğu bilir de seçmene kendi istediği gibi yansıtır.
Benim yazım siyasetçilere değil yani, seçmenlere…
Zaten geldik
Temel uçaktan atlamış. Kendisine uyarı gelmiş: “Son 150 metre. Paraşütünüzü açın.” Temel “Daha çok var” demiş ve açmamış.
Biraz sonra “Son 125 metre. Paraşütü açın” demişler. Temel “125 metre çok. Daha sonra açarım” demiş.
“Son 100 metre. Risk olacak. Paraşütü açın” demişler. Temel “100 metre kaç katlı bina ediyor, siz biliyor musunuz” demiş ve açmamış.
Derken son 25 metreye gelindiğinde, “Kardeşim aç şu paraşütü de yere çakılma bari” demişler. Temel de “25 metre için paraşütü açmaya gerek yok. Zaten geldik” demiş.
Şimdi “seçime daha çok var” diye diye aday açıklaması ötelendi.
Seçim tarihine artık 70 küsur gün kaldı. Bundan sonra aday açıklamasanız da olur. Zaten geldik…
Neden Yüce yazdık
Geçtiğimiz hafta gazetemiz bir gün aksadı. Biz de “madem aksadık bari büyükşehir adayını takip edelim” diye düşündük. Sonunda gazetemizi matbaaya göndermemize dakikalar kala Sakarya Büyükşehir Belediye Başkan Adayı’nın Ekrem Yüce olduğu bilgisi geldi. Birden fazla yerden teyit aldık. Sonunda habere sayfaya ekledik ve matbaaya gönderdik.
Bizim gazetenin basımının ardından Ak Parti Adayı’nın Yusuf Alemdar olduğu ilan edildi. Ama bizim gazete basılmıştı.
İnternet sitemizden haberin düzeltmesini sağladık. Ancak gazete için yapacak bir şey kalmamıştı.
Siz okurlarımızın affına sığınarak gazetemizi bu şekilde dağıttık.
Bundan sonra siyasetle ilgili haberler yaparken başına “Gazetemiz yayına hazırlandığı sırada aday şu isimdi” şeklinde bir ibare koymak zorunda kalabiliriz.
