Üreticilerimiz büyük heves ve umutlarla başladıkları hasat sezonunun sonuna yaklaşıyorlar. Bir kısmı fındığını topladı, kuruttu, seçti, çuvalladı, teslim etti. Bir kısmı ise kurak geçen yaz aylarının sonunda birden bastıran yağmura yakalandı. Havaların açmasını, sakinleşmesini bekliyorlar.
Biten sadece fındık hasat mevsimi değil; asıl biten tükenen üreticilerin umudu, gelecekten beklentisi, hayata bakışı… Geçen hasat dönemi fındık taban fiyatı resmî kurumlarca 195-200 TL olarak açıklandı. Fındık daha harmandayken değer kazanmaya başladı, fiyatı kısa süre içerisinde 250-300 seviyesini gördü. Hatta bir ara 300 TL seviyesini de geçerek 340’ları gördü. Uzun süre bu değerini korudu. Yeni sezon başlamadan önce, başlangıçta nasıl hızlı bir şekilde değer kazandıysa aynı şekilde değer kaybetmeye başladı. Sezon başında açıklanan 195-200 bandının altına inerek 150 TL’ye kadar geriledi.
Bu sezon fındığın geleceği seviye esasında geçen yıl belirmeye başlamıştı. Halk arasında bir söz vardır. Perşembenin gelişi çarşambadan bellidir.
Dünya fındık üretiminde lider ülke Türkiye’dir. Bizden sonra ortalama 125 bin tonla İtalya gelir. Orda da bu yıl rekolte düşmüş 90 bin tonlara gerilemiştir. İspanya’da fındık ekim sahası 70 000 hektardan 5000 hektarlara düşmüştür. ABD’nin Oregon Eyaleti ve Güney Amerika ülkesi Şili’de fındık ekimi başlasa da rekolte öyle abartıldığı kadar değildir. Ayrıca üretilen fındığın aroması da kesinlikle bizim fındığımızın kalitesinin çok altındadır.
Ne oldu da fındık değer kaybetmeye başladı? Düşen sadece harmandaki fındık fiyatları mı? Rafta da fındık fiyatları düşüyor mu? İnsanlar fındık tüketiminden vaz mı geçti? Bu soruların cevabını bulmak için kısa bir piyasa araştırması yaptığımızda elde ettiğimiz verilerin çok farklı olduğunu görüyoruz. En basit herhangi bir markete gittiğinizde oradaki paketlenmiş fındık fiyatlarına bir göz atın.
Yukarıdaki görseldeki sonuçları elde edeceksiniz. Birinci görselde kavrulmuş fındığın kg fiyatının 2225 TL ikinci görselde fındığa şeker eklenerek kg fiyatının 3583 TL olduğunu görüyorsunuz. Kavurma, paketleme, nakliye vergi vb. masraflarını çıktıktan sonra dahi kabuklu fındığın kilogram fiyatının en az 700 TL olduğu ortaya çıkacaktır.
Ne oluyor da harmandaki fındık 160 TL ederken raftaki fındık bu kadar değerlenebiliyor? Bunun pek çok sebebi olabilir. En önemli sebebi üreticinin örgütsüz ve sahipsiz olmasıdır. Kurduğu örgüt FİSKOBİRLİK’in de entrikalarla işlevsiz hale getirilmesidir. Üreticiye sahip çıkması gereken FİSKOBİRLİK zamanında üyelerinin katılım payıyla elde ettiği gayrimenkuller üzerinden varlığını devam ettirme çabası gütmektedir. Geçen yıl fındık üreticisinin girdileriyle bu yılki girdileri fahiş bir fark göstermektedir. Örneğin geçen yıl bu zamanlar 55 TL olan en önemli girdilerden mazot 100 TL civarındadır.
Çiftçiyi düştüğü bu durumdan yine çiftçinin kendisi kurtaracaktır. Çiftçi duygusallığı bırakıp aklını kullanmalıdır.
